---------- Forwarded message
----------
From:
Toma Thien <>
Date: 2016-02-22 19:36 GMT-08:00
Subject: Re: 1 DĐKTTG Văn hóa Việt Nam xuống cấp trầm trọng: Nguyên nhân và
giải pháp
To: usaelection+owners>
Cái gọi là “nền giáo dục” của Cộng sản Việt
Nam
Linh mục Phê-rô Phan Văn Lợi, 18-09-2015
Bài này cũng có trên Youtube dưới dạng trả
lời phỏng vấn
của nhà báo Trần Quang Thành ngày
18-09-2015 (thêm các câu hỏi)
Mở
Mới đây, dư luận xôn xao về một vụ việc liên quan tới giáo dục.
Đó là trong buổi
ra mắt sách của nhóm Cánh Buồm về đường lối giáo dục tại Việt Nam hôm 12-08-2015
em Vũ Thạch Tường Minh học sinh Trường Amsterdam tại Hà Nội, 14 tuổi, đã phát
biểu: “Theo
con… bây giờ giáo dục Việt Nam con thấy là -con không có tính từ nào khác nên phải
dùng tính từ này- là giáo dục Việt Nam bây giờ con thấy quá ‘thối nát’ rồi. Mà
suốt bao nhiêu năm qua các vị cải đi, cải lại, cải tiến, cải lui mà nó không thay
đổi được kết quả gì cả. Nên bây giờ con muốn các vị bộ trưởng, thứ trưởng hãy
thay đổi đường lối giáo dục của Việt Nam… Các vị có thể nói là mất thời gian,
nhưng con thấy thời gian các vị cải tiến, cải lùi còn mất thời gian hơn. Giáo dục
Việt Nam không cần cải cách gì nữa mà cần được cách mạng. Đó mới là điều quý vị
trong bộ giáo dục nên làm”.
Sau đó, ngày 19-08, đài RFA có thực hiện một cuộc phỏng vấn vài em học sinh
khác. Tất cả đều đồng ý với em Tường Minh và còn thêm (1) Nền giáo dục Việt Nam
hiện nay khó có thể cải cách, vì đã nhiều năm bị kiềm chế làm cho tha hóa. (2)
Nền giáo dục VN không thúc đẩy sự phản biện, không cổ súy quyền tự do ngôn luận,
trái lại buộc phải tuyệt đối nghe lời thầy, cô giáo. (3) Nền giáo dục Việt Nam
cần có một định hướng khác chứ không thể là định hướng xã hội chủ nghĩa, vì nó
không phù hợp. Cần một định hướng mà mỗi cá nhân có được sự phát triển. (4) Sinh
viên, học sinh cần có tiếng nói, nhưng điều này rất khó trong một đất nước không
có tự do ngôn luận và rất dễ bị ở tù. (5) Khi tư duy được tự do phát triển, khả
năng ngôn luận được tự do, những tư tưởng sẽ được phát sinh rất nhiều. Đây cũng là nhận xét chung của hầu hết mọi người VN ở trong lẫn
ngoài. Trước tình trạng thê thảm đó, Giáo sư Nguyễn Khắc Mai, Giám đốc Trung
tâm Minh triết Việt Nam ở Hà Nội, trong cuộc phỏng vấn của đài BBC tháng 6-2015
đã có lý giải: “Tư duy và tư tưởng của những người lãnh đạo Việt Nam
hiện nay rất nông cạn, vì thế họ suy nghĩ hời hợt, bề ngoài. Họ rất thích áp đặt,
không thích cãi lại, để cho mỗi học sinh được tự do, để trưởng thành một con
người. Cái lò đào tạo ra người quản lý giáo dục lại là trường Nguyễn ái Quốc,
trường đảng, là những nơi xơ cứng nhất, kiến thức hẹp nhất.” Giáo sư Mai
cũng có nói thêm: “Do triết lý giáo dục của Việt Nam hiện nay không được xác
định tốt nên người học, người dậy và cả người quản lý đều lúng túng. Vì thế
không thúc đẩy được sự hình thành những tài năng giáo dục cho thời kỳ mới,
không giúp nẩy nở những những nhân tố tích cực cho dân tộc, kể cả tâm thức của
người học cũng như tâm thế của người dạy”. Nhưng Giáo sư lại không xác định
triết lý giáo dục chưa tốt đó như thế nào.
Thành ra, bàn về hiện trạng giáo dục thối nát của VN, thiết tưởng chúng ta cần
nói tới: nguồn gốc (hay triết lý giáo dục), sách lược (hay đường lối giáo dục)
và hậu quả trên chính nền giáo dục và trên toàn xã hội.
1- Nguồn gốc (triết lý giáo dục)
Nguồn gốc của tất cả sự băng hoại của “nền giáo dục” tại nước CHXHCNVN lúc này
phải nói chính là ý thức hệ Mác-Lê vô thần duy vật và chế độ độc tài toàn trị Cộng sản vốn đang được đảng cầm quyền
ra sức thực hiện.
Giáo dục là dạy dỗ, đào tạo con người sống theo một thứ đạo đức nào đó và nhắm
tới một mục tiêu nào đó. Thế mà ý thức hệ Mác-Lê và chế
độ Cộng sản chủ trương “đạo đức cách mạng” với 2 nguyên tắc chính: (1) mọi
cái có lợi cho Cách mạng (tức cho đảng) đều là chân thiện mỹ, dù đó là gian dối
hay bạo lực, xấu xa hay đê hèn; (2) cứu cánh biện minh cho phương tiện, cứu
cánh đây là sự tồn tại của chế độ CS, nên nếu phương tiện có đi ngược lại tiếng
nói của lương tâm, lời dạy của tôn giáo thì cũng bất chấp, bất cần. Còn mục
tiêu giáo dục hiện nay tại VN chính là đào tạo người dân, nhất là giới trẻ,
thành thần dân trung thành với đảng, công cụ mù quáng của chế độ hơn là công
dân tự do cho đất nước, con người nhân bản cho xã hội. Có như thế đảng mới muôn
năm trường trị để giữ mọi quyền lực và hưởng mọi quyền lợi.
2- Sách lược (hay đường lối)
Từ đó phát sinh ra sách lược (hay đường lối) là đảng CS phải quản lý, khống
chế toàn diện nền giáo dục quốc dân từ mẫu giáo đến đại học. Cứ đọc Luật Giáo dục
và nhìn Nền Giáo dục là thấy rõ điều này.
Trước hết, hãy điểm qua vài điều trong Luật giáo dục do đảng chỉ đạo quốc hội
soạn mà đã ban hành ngày 14-06-2005. “Điều 2: Mục tiêu giáo dục: Đào tạo con
người VN phát triển toàn diện, có đạo đức… trung thành với lý tưởng độc lập
dân tộc và chủ nghĩa xã hội….”. “Điều 3: Tính chất, nguyên lý
giáo dục: 1. Nền giáo dục VN là nền giáo dục xã hội chủ nghĩa có tính
nhân dân, dân tộc, khoa học, hiện đại, lấy chủ nghĩa Mác-Lênin và tư tưởng Hồ
Chí Minh làm nền tảng”. “Điều 27: Mục tiêu của giáo dục phổ thông là
giúp học sinh phát triển toàn diện về đạo đức, trí tuệ, thể chất… hình thành nhân
cách con người VN xã hội chủ nghĩa…”. “Điều 40: Nội dung giáo dục đại
học phải có tính hiện đại và phát triển, bảo đảm cơ cấu hợp lý giữa kiến thức
khoa học cơ bản… và các bộ môn khoa học Mác-Lênin, tư tưởng Hồ Chí Minh…”
Đề cương ‘Chiến lược Phát triển giáo dục 2011–2020’, đảng cũng đưa ra 4 ‘Quan
điểm chỉ đạo’ ngành giáo dục tương tự:
“Một.
Phát triển
giáo dục phải thực sự là quốc sách hàng đầu, là sự nghiệp của Đảng, Nhà
nước và của toàn dân.
Hai.
Xây dựng nền giáo dục có tính
nhân dân, dân tộc, tiên tiến, hiện đại, xã hội chủ nghĩa, lấy chủ nghĩa
Mác–Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh làm nền tảng.
Ba.
Đổi mới căn bản, toàn diện nền giáo dục theo hướng chuẩn hóa, hiện đại hóa, xã hội
hóa, dân chủ hóa, hội nhập quốc tế, thích ứng với nền kinh tế thị trường định
hướng xã hội chủ nghĩa.
Bốn. Hội nhập quốc tế
sâu, rộng về giáo dục trên cơ sở bảo tồn và phát huy bản sắc dân tộc, giữ vững
độc lập, tự chủ, định hướng xã hội chủ nghĩa.”
Bốn quan điểm chỉ đạo này hiển nhiên đều dính đến đường lối
chính trị của Đảng CS.
Do đó đảng tiêu diệt các trường tư của mọi tôn giáo (vốn đã có từ tiểu học tới
đại học trước năm 1975 tại miền Nam) và khống chế các trường tư của mọi công
dân . Hiện các tôn giáo chỉ được mở trường mẫu giáo mà thôi. Mới đây, ngày
03-08-2015, ban tôn giáo chính phủ có cho phép thành lập Học viện Công giáo nhưng
buộc phải “hoạt động theo quy định của pháp luật VN và theo nội dung đề án
được cơ quan nhà nước có thẩm quyền chấp thuận” (Điều 2 của Quyết định
289). Giáo hội Phật giáo VN thì từ lâu đã có một học viện tại Sài Gòn. Học viện
Phật giáo này từng nổi tiếng vì năm 2001 có chấp thuận một luận văn chụp mũ, mạt
sát, mạ lỵ Đức Huỳnh Giáo Chủ và đả kích giáo lý PGHH. Mới đây, hôm 01-09, thầy
chủ nhiệm khoa của anh sinh viên Phạm Lê Vương Các tại Đại học (dân lập) Kinh
doanh Thương mại Hà Nội có nói với anh: “Trường này do những người CS lập ra,
và sẽ đào tạo ra những con người thuộc về chế độ chính trị CS.”, do đó khuyên
anh nên rút hồ sơ và xin nghỉ học ở trường vì anh có tinh thần dân chủ. (Xem
bài “Em hãy rút hồ sơ và nghỉ học ở trường này đi”).
Thứ hai, Đảng đặt các hiệu trưởng cho mọi trường công lập từ tiểu học trở lên:
hiệu trưởng phải là thành viên của đảng; ngoài ra còn có bí thư đảng, đảng đoàn
trong trường học để kiểm soát mọi giáo viên và học sinh, mọi chương trình và hoạt
động của trường. Mỗi cậu đoàn viên đoàn Thanh niên Cộng sản có bổn phận đóng
vai công an theo dõi thầy và bạn của mình, nhất là trong lập trường chính trị.
Nhiều em thuộc Đội thiếu nhi Tiền Phong trong các trường cấp 1 cũng lãnh nhiệm
vụ báo cáo về cô giáo của mình.
Thứ ba, Đảng độc quyền biên soạn sách giáo khoa và coi giáo khoa là pháp lệnh,
không được giảng dạy ra ngoài, nhất là các môn khoa học nhân văn. Chính vì thế
mà vào năm 1960, một thày giáo bạn của nhà thơ Nguyễn Chí Thiện bị đau, đã nhờ ông
dạy giúp hai giờ môn sử. Bài học hôm ấy nói về Thế chiến thứ hai kết thúc với sự
đầu hàng vô điều kiện của Nhật Bản. Bất bình trước hành vi trắng trợn xuyên tạc
lịch sử của sách giáo khoa viết rằng Thế chiến này kết thúc là nhờ Hồng quân
Liên Xô đánh bại quân đội Nhật, nhà thơ đã thẳng thắn giảng cho học sinh biết sự
thật là quân Nhật thua quân Đồng minh vì hai quả bom nguyên tử của Mỹ.
Cái giá
của viêc “coi thường” giáo khoa này là hai tháng sau ông đã bị nhà cầm quyền kết
án và đẩy vào lao ngục, khởi đầu cho cuộc đời vào tù ra khám 27 năm dưới bàn
tay sắt máu của chế độ. Tháng 6-2009, cô giáo Nguyễn Thị Bích Hạnh, 28
tuổi, đang dạy ở trường Nguyễn Bỉnh Khiêm, Quảng Nam, bị buộc thôi việc vì
"đã vi phạm nghiêm trọng trong việc xuyên tạc đạo đức nhà giáo; sử dụng bục
giảng làm nơi tuyên truyền những nội dung trái với quan điểm của chính sách Nhà
nước; xuyên tạc đường lối của Đảng, chủ trương pháp luật của Nhà nước, vi phạm
quan điểm nội dung giáo dục trong việc cập nhật khai thác, truyền bá trang web
phản động, phản giáo dục”. Việc “truyền bá” này chính là cô đã đề cập với
các em học sinh một số bài viết trên các trang mạng hải ngoại như
Talawas và Tienve.org với mục tiêu “hướng dẫn các em biết cách tự
học, tự đọc, tự tìm tòi phân tích thông tin”.
Thứ tư, Đảng đặt ra hệ thống quản lý giáo dục (bộ, ty, sở, phòng) từ trung ương
tới địa phương: tỉnh, thành, quận, huyện. (VN Cộng Hòa chỉ có ở cấp miền và tỉnh).
Tổ chức đảng điều khiển hệ thống này. Mục tiêu của nó là kiểm soát từ học đường
đến gia đình, từ thầy đến trò để theo dõi chính kiến của tất cả ngõ hầu mọi sự
đều luôn nằm trong bàn tay của đảng. Toàn bộ nhân sự quản lý giáo dục đó đều xuất
thân từ hệ thống các trường đảng vốn có khắp mọi tỉnh mang tên là trường Nguyễn
Ái Quốc. Nơi đây cũng đào tạo nhân sự quản lý hành chánh của chế độ.
Thứ năm, Đảng buộc môn chính trị trong các trường là môn chính khóa với rất nhiều
tiết học. Thậm chí còn buộc như thế đối với các trường đào tạo tôn giáo, theo
điều 24 Pháp lệnh tín ngưỡng tôn giáo và điều 14 Nghị định về tín ngưỡng tôn
giáo. Tại các trường đào tạo tôn giáo này, nó mang mỹ từ là “môn học về lịch sử
và pháp luật Việt Nam”, nhưng thật ra là chính trị.
Thứ sáu, Đảng còn đoàn ngũ hóa học sinh sinh viên qua tổ chức Đội Thiếu nhi Tiền
phong và Đoàn Thanh niên CS mà hầu như có tính cách bắt buộc, nhằm tẩy não và
nhồi sọ thế hệ trẻ về lòng kính yêu “bác” và việc bước theo “đảng”.
Ngoài ra, còn phải kể đến việc quân đội và công an cũng là nơi đảng nặn nên những
kẻ “chỉ biết còn đảng còn mình”, “trung với đảng” (trước), “hiếu với dân” (sau)
qua một hệ thống không hề có trong các chế độ dân chủ và cả các chế độ độc tài
phi cộng sản. Đó là hệ thống chính ủy.
Đối với đông đảo quần chúng nhân dân, Đảng cũng không quên giáo dục họ bằng một
nền thông tin tuyên truyền nhồi sọ liên tục ngày đêm, đôi khi bằng những chiến
dịch rộng rãi. Có những chiến dịch đã vang rền lịch sử như cuộc Cải cách Ruộng
đất và vụ án Nhân văn Giai phẩm. Ngoài mục tiêu thu tóm đất đai và các phương
tiện sản xuất nông nghiệp vào tay đảng, cuộc Cải cách ruộng đất –qua biện pháp
tố khổ: con tố cha, vợ tố chồng, hàng xóm tố nhau- còn nhằm phá hoại toàn bộ nền
đạo đức cổ truyền của dân tộc là tình làng nghĩa xóm, là nếp sống chân thành,
nhân ái giữa mọi người Việt, là tôn ti trật tự trong gia đình, trong dòng họ,
trong cộng đồng, để thay bằng đạo đức cách mạng của đảng và quyền uy thống trị
độc tôn của đảng.
Vụ án Nhân văn Giai phẩm thì nhắm cưỡng buộc giới trí thức,
văn nhân nghệ sĩ đem tài năng không phải để phục vụ chân thiện mỹ, cho các giá
trị nhân văn, mà là phục vụ cho sự thống trị của đảng. Đảng giáo dục quần chúng
bằng cách làm cho mọi người dân nghi ngờ nhau, dò xét nhau, báo cáo nhau và nhất
là xa lánh, căm ghét tất cả những ai bị đảng cho là kẻ thù nhân dân, của nhà nước,
của chế độ. Số phận thê thảm của các nhà trí thức nổi tiếng như luật sư Nguyễn
Mạnh Tường, triết gia Trần Đức Thảo, bác sĩ Nguyễn Khắc Viện sau khi họ lên tiếng
cho sự thật và lẽ phải, dân chủ và tự do là những bằng chứng. “Nghe theo đảng,
nói theo đài” là châm ngôn sống mà đảng đã luôn nhồi vào đầu óc quần chúng bằng
cả một nền báo chí công cụ đồ sộ mà Nguyễn Phú Trọng vừa khoe nhân kỷ niệm 90
năm “Ngày Báo chí Cách mạng VN” (21/06/1925-2015): 849 cơ quan báo in, 67 đài
phát thanh - truyền hình, 98 báo, tạp chí điện tử, một hãng Thông tấn quốc gia,
35.000 người làm việc trong lĩnh vực báo chí trong đó có gần 18.000 là nhà báo
chuyên nghiệp”. Rồi đảng còn giáo dục quần chúng bằng một hệ thống loa phường
đinh tai điếc óc mà gần đây lại tiếp tục gây tranh cãi trên báo chí.
3- Thành quả (hay đúng hơn là hậu quả)
Thành quả của “nền giáo dục” bị đảng
hóa, độc quyền hóa, chính trị hóa như thế thì vô số và chỉ có thể là thê thảm,
tai hại, nên phải gọi là hậu quả.
a- Ngay trên lãnh vực giáo dục, đó là ông thầy cần “hồng” hơn “chuyên”. Từ đó
sinh ra nạn hiệu trưởng, giáo sư và giáo viên sẵn sàng cấm sinh viên học sinh
xuống đường biểu tình chống Tàu cộng xâm lược, như đã thấy trong các cuộc biểu
tình từ năm 2007 đến nay, nạn nhà trường đuổi học những sinh viên yêu tự do,
dân chủ (như Nguyễn Phương Uyên, Phạm Lê Vương Các) hay hăm dọa bạn học bênh vực
các sinh viên này, nạn thầy giáo để cho công an vào trường bắt học trò của họ.
Rồi nạn “nhà giáo ưu tú” làm dư luận viên bênh vực đảng và chế độ như Trần Đăng
Thanh, Hoàng Chí Bảo… Ngày 18-04-2015, theo BBC, phó giáo sư đại học quốc gia
Hà Nội Vũ Quang Hiển thản nhiên phát biểu cách dối trá: “Tôi nghĩ rằng sau
chiến tranh, VN không có ngược đãi đối với mọi người.... Còn việc tập trung học
tập hay cải tạo, tôi nghĩ đấy là để học cho rõ chính sách của nhà nước VN thời
bấy giờ... chứ không có nghĩa là một chế độ tù đầy. Nếu nói là tù đầy, thì tôi
nghĩ đó là một sự xuyên tạc”.
Rồi nạn giáo viên thiếu kiến thức (“đứng nhầm bục”) và vô tư cách. Vô tư cách
như đổi tình lấy điểm, buộc học sinh phục vụ sinh lý cho mình và cho các quan
chức (ví dụ tại trường thị trấn Việt Lâm, huyện Vị Xuyên, tỉnh Hà Giang), như
tung hình khêu gợi lên mạng (nữ giáo sinh nhiều trường sư phạm, theo báo Nghệ
An online ngày 02-07-2014), như nâng điểm, cho lên lớp những học sinh kém, như
dạy học sinh gian lận, để mình có thành tích, đến nỗi ông nguyên bộ trưởng giáo
dục Nguyễn Thiện Nhân phải la hoảng. Chẳng hạn ngày 14-05-2015, trên Tuổi Trẻ
Online có một bài báo với tựa đề “Chúng ta đang dạy con trẻ dối trá”, bài viết
nói về ‘Cuộc thi sáng tạo trẻ thơ’ ở trường tiểu học nọ.
Trong cuộc thi, người
ta tập hợp các sáng chế của chính các em học sinh lớp 4-5. Nhưng sự thật, các dụng
cụ sáng tạo đó đều hoặc do thày cô hoặc do phụ huynh thiết kế rồi đăng ký tên
cho các em, phần diễn giải cũng được viết sẵn cho các em học thuộc. Ngày thi, từng
tốp các em lên thao thao thuyết minh cho sáng tạo nhận vơ của mình, rất chuyên
nghiệp & trôi chảy. Phía dưới sân khấu là hàng trăm học sinh khác làm khán
giả, chúng cũng râm ran bàn tán theo từng sáng tạo. Điều đáng buồn, chúng xôn
xao không phải vì thích thú với những sản phẩm độc lạ, mà vì khó chịu với những
người bạn ra oai mô tả sản phẩm sáng tạo chẳng phải của mình và với những thầy
cô xúi học sinh làm điều bất lương thiện.
Ngoài ra có nạn giáo viên coi học sinh và gia đình là nơi để làm tiền bằng cách
dạy thêm (một quốc nạn đau đầu đã mấy chục năm nay mà vẫn không giải quyết được),
thu đủ kiểu chi phí ngoài học phí, và mỗi năm đến ngày Nhà giáo VN thì vòi tiền
vòi quà cách trắng trợn.
Về học sinh thì cũng có nạn hồng hơn chuyên: đó là không ý thức về hoàn cảnh đất
nước (để đảng lo), không băn khoăn về bộ mặt chế độ (để đảng làm), không tham
gia các cuộc biểu tình yêu nước (thậm chí làm rào chặn đoàn biểu tình, phá đám
việc tưởng nhớ các anh hùng liệt sĩ), sẵn sàng làm dư luận viên bênh vực chế độ
và tấn công phong trào dân chủ (tự hào đó là bản lĩnh chính trị, kênh truyền
hình VietVision là một thí dụ). Về đức dục thì có nạn gian dối: quay cóp khi
làm bài, đồng lõa với thầy cô để tập trước những cuộc thi điển hình, kiểu mẫu
hoặc để nhận biểu diễn các tác phẩm do thầy cô sáng tạo như ví dụ nói trên kia.
Đáng nói nhất và nhức nhối nhất là nạn bạo hành (học sinh đánh bạn, đánh thầy,
ngay cả học sinh nữ, trước sự chứng kiến vô cảm hay thái độ hùa theo của bạn
bè), nạn vâng lời tối mặt, thiếu tinh thần độc lập (đôi khi bắt buộc phải vậy).
Về trí dục thì có nạn học đối phó, học để thi, để lên lớp, không phải để hiểu
biết; học kiểu từ chương, không có tinh thần tự tìm, tự hiểu; làm bài theo văn
mẫu, ít óc sáng tạo.
Về giáo khoa, thì giáo khoa của các môn nhân văn như công dân, văn, sử, địa, đầy
rẫy những xuyên tạc lịch sử (“30% sự thật, 70% gian dối theo giáo sư Hà Văn Thịnh),
đề cao đảng và chế độ, lâu lâu lại đề cao Tàu cộng hay che giấu những hành động
xâm lăng của Bắc phương (khiến thui chột lòng yêu nước), dạy lòng căm thù, nhất
là căm thù những ai bị đảng coi là địch (khiến tiêu biến lòng nhân ái vị tha).
Ngay các bài toán cộng trừ cũng nhiều khi là việc tính xác chết của quân đội Mỹ
ngụy. Mới đây có loại sách dạy kỹ năng sống bằng cách ăn phân gà, đi trên miểng
chai, cưa bom đạn. Giáo khoa các môn khoa học kỹ thuật thì biên soạn ẩu tả, sai
lạc. Nhà văn Trần Khải Thanh Thủy từng tiết lộ là một người bạn cùng lớp với
bà, học rất dốt, sau khi ra trường lại trở thành người biên soạn giáo khoa.
Ngoài ra, có nạn sách học đổi từng năm, khiến em không thể dùng sách của anh được.
Về cơ sở: đa phần xuống cấp, xập xệ, nhất là những vùng sâu vùng xa, thiếu những
học cụ hiện đại. Chưa kể đến việc học sinh phải đu dây vượt sông, chui vào túi
ny-lon qua suối để đến trường. Lại có nạn tham nhũng trong việc cung cấp các
phương tiện như máy vi tính, bảng tương tác điện tử, việc cung cấp đồng phục,
việc xây dựng nhà vệ sinh. Báo VietnamExpress ngày 8-6-2013 có bài: “Gần 6 tỷ đồng
xây dựng 13 nhà vệ sinh” tại trường học. Rồi ngoài học phí (tiểu học và trung học
công lập, một kiểu bóc lột về mặt vật chất sau kiểu bóc lột tinh thần là tẩy
não, nhồi sọ, diệt ý chí, trấn áp tự do), còn đủ trăm thứ phí học đường, khiến
gia đình càng thêm khánh kiệt.
b- Hậu quả của nền giáo dục CS trên toàn xã hội là trình độ văn hóa chung của
xã hội và đất nước xuống cấp trầm trọng: bằng giả tràn lan, đủ thứ tiến sĩ giấy,
giáo sư dổm. VN không có những tác phẩm văn hóa, phát minh khoa học, sáng chế kỹ
thuật mang tầm mức quốc tế, hoàn vũ. Theo thống
kê gần đây của Bộ Khoa học-Công nghệ Việt Nam, cả nước có 24.300 Tiến sĩ và hơn
100.000 Thạc sĩ. Số Giáo sư, Tiến sĩ của Việt Nam đạt mức nhiều nhất Đông
Nam Á.
Nhưng khi so sánh với các nước trong khu vực về số bằng sáng chế
riêng cho năm 2011, Việt Nam đứng ở vị trí thấp nhất. Singapore với 4.8 triệu
người, có 647 bằng sáng chế; Malaysia với 27.9 triệu người, có 161 bằng sáng chế;
Thái Lan với 68.1 triệu người, có 53 bằng sáng chế; Philippine với 95.8 triệu
người, có 27 bằng sáng chế; Việt Nam với dân số 90 triệu người, không có bằng
sáng chế. Bảng xếp hạng (QS) về học vấn năm 2015 của các trường đại học danh tiếng
(World University Ranking) tại Á Châu, trường đại học số 1 của Việt Nam (Đại học
Quốc gia Hà Nội) được xếp hạng 191/200. Nhưng theo bảng xếp hạng về số bài báo
khoa học công bố (Scimago), đại học Việt Nam đứng vị trí 1.895 trong số các trường
đại học trên thế giới.
Tình trạng đạo đức thì ngày càng băng hoại: chẳng còn tình làng nghĩa xóm,
nghĩa đồng bào tình đồng loại. Xã hội đầy ứng xử vô văn hóa, gian dối và bạo lực.
Ứng xử vô văn hóa như xả rác bừa bãi, không tôn trọng luật đi đường, phá hoại
công trình công cộng. Ngay cả quan chức cao cấp cũng làm gương trong chuyện
này, như bí thư Hà Nội Phạm Quang Nghị từng dám đem tặng thượng nghị sĩ Hoa Kỳ
John McCain hình tấm bia ghi lại việc ông ta bị bắn rơi tại Hà Nội thời chiến
tranh, mà nên nhớ Phạm Quang Nghị từng là bộ trưởng bộ văn hóa. Gian dối trong
giao tế, làm ăn, tạo sản phẩm. Ra nước ngoài thì ăn cắp, buôn lậu. Chuyện này đặc
biệt xảy ra tại nhiều tòa đại sứ, lãnh sự VN và hãng Hàng không VN. Bạo lực xảy
ra liên tục trên đường, giữa phố, do học từ nhà trường và từ việc nhà nước dùng
bạo lực với dân.
Nền giáo dục đó cũng tạo ra những công an tàn ác với dân, mù quáng tuân lệnh,
làm luật kiếm tiền, sẵn sàng tra tấn đến chết những ai mới bị bắt vào đồn; những
viên chức tham nhũng bóc lột, dối gian lừa đảo, hứa hẹn hão huyền và không
nguôi lòng thù hận (như nhà cầm quyền tại SG vẫn tiếp tục để nguyên tấm bia nói
về tội ác của Mỹ ngay trước tòa lãnh sự Hoa Kỳ); những nhà báo dối trá, ngày
đêm sơn phết, tụng ca chế độ bất chấp lương tâm và lòng xấu hổ; những trí thức
mũ ni che tai, trùm chăn với thời cuộc, tự cho mình khôn ngoan, hoặc còn mải mê
kiếm tìm danh lợi; những bác sĩ y tá vô lương tâm, chỉ biết khai thác khổ đau bệnh
tật của đồng loại.
Kết luận
Bản tính con người vốn dị ứng với gian dối và bạo lực và luôn luôn khao khát tự
do, chẳng ai muốn bị lừa gạt, hành hạ và trở thành nô lệ, trừ những kẻ mang ý đồ
xấu, sử dụng 3 thứ đó với người khác. Thế mà nền giáo dục CS lại xây trên gian
dối, bạo lực và nô dịch, nhằm duy trì chế độ, giữ ngai vàng cho đảng CS, thành
ra nó hoàn toàn và vĩnh viễn không có khả năng giáo dục con người, đã không
giáo dục được và sẽ không giáo dục được ai cả. Nền giáo dục VN hiện tại –mà phải
nói cho đúng là nền phản giáo dục- đang phản ảnh bản chất chế độ đồng thời là hậu
quả của chế độ. Thành ra, muốn canh tân giáo dục, việc đầu tiên và quan trọng
nhất là phải thay đổi chế độ chính trị tại VN.
Bao lâu còn chế độ CS duy vật,
vô thần độc tài toàn trị, bao lâu còn đảng CS vốn chỉ biết một điều là giữ quyền
lực và thâu tóm mọi quyền lợi vào tay mình thì không bao giờ có thể “trồng người”
dù là trăm năm, dù là cả ngàn năm chăng nữa. Cho nên điều quan trọng là mọi người
dân, những ai ý thức, những ai đang đau đớn về tình hình giáo dục VN, phải cùng
nhau làm cho chế độ CS biến mất trên quê hương của chúng ta. Lúc đó thì con người,
nhất là giới trẻ, mới tiếp tục được giáo dục trong một nền giáo dục chính danh
và đúng nghĩa.
Sent: Monday, February 22,
2016 9:26 PM
Subject: 1 DĐKTTG Văn hóa Việt
Nam xuống cấp trầm trọng: Nguyên nhân và giải pháp
Văn hóa Việt Nam xuống cấp trầm trọng: Nguyên
nhân và giải pháp
21.02.2016
Tết
là dịp diễn ra nhiều lễ hội văn hóa và các sinh hoạt cộng đồng, cũng là lúc trỗi
dậy những điệp khúc buồn quen thuộc về sự xuống cấp của văn hóa Việt Nam, với các
lễ hội tranh giành hỗn loạn, tình trạng ẩu đả, cướp giựt gia tăng.
Văn
hóa Việt Nam bị cho là đã xuống cấp trầm trọng, nhưng xuống cấp từ khi nào và làm
cách nào để thay đổi?
Có
người nhận xét rằng dường như cách hành xử cướp đoạt và tư duy chụp giựt đang
ăn sâu vào thói quen, tiềm thức của mọi người, bất kể giàu-nghèo, và đang diễn
ra trong mọi góc cạnh đời sống người Việt ngày nay, từ bệnh viện, trường học,
chùa chiền, đến những nơi vui chơi ăn uống sang trọng.
Đạo
đức, văn hóa ứng xử ngày càng tuột dốc tệ hại vì dân trí thấp, vì thiếu giáo dục
văn hóa, hay vì môi trường sống xô đẩy?
Mời
các bạn cùng Tạp chí Thanh Niên hôm nay tìm hiểu qua cuộc trao đổi với Tiến sĩ Nguyễn
Nhã, nhà sử học, nhà sư phạm, và cũng là một nhà nghiên cứu văn hóa-truyền thống
Việt Nam, sáng lập viên Qũy Văn hóa Giáo dục Hãn nguyên Nguyễn Nhã.
TS
Nhã: Hiện giờ văn hóa đang xuống cấp do nhiều nguyên nhân. Một trong những nguyên
nhân quan trọng nhất chính là giáo dục làm người không được tôn trọng, không được
quan tâm. Giáo dục bây giờ chỉ lấy bằng thôi.
Trà
Mi: Nhiều người cho rằng dân trí thấp và môi trường sống cũng là nguyên nhân của
nền văn hóa tuột dốc. Ý kiến của ông thế nào?
TS
Nhã: Nếu do dân trí, phải nói nông thôn của mình hồi xưa trước 1945 dân trí đâu
có cao, hầu hết là mù chữ. Nhưng người nông dân Việt Nam thời đó rất đàng
hoàng. Ví như mẹ tôi dù mù chữ nhưng đã dạy cho tôi rất nhiều điều, khác với
bây giờ. Đấy cũng cho thấy văn hóa sống trong gia đình, làng xóm, xã hội đã
thay đổi. Sự thay đổi đó cho thấy cái hay mình lại bỏ đi, mất đi rất nhiều
trong khi cái dở lại sinh ra nhiều.
Trà
Mi: Một sự thay đổi dẫn tới cái hay bị mất đi nhiều và cái dở lại sinh ra nhiều,
phải chăng đây là một sự thay đổi tiêu cực?
TS
Nhã: Vâng, đúng như vậy. Lối sống mới, giới trẻ vọng ngoại, ít theo và coi thường
những cái gì truyền thống. Đó là cái dở nhất. Những người sống trong thời chiến
hồi xưa, kể cả ở miền Bắc, dù nghèo khó lắm nhưng tinh thần không như bây giờ.
Hiện giờ bị mất phương hướng từ trên xuống dưới, mọi sự bắt đầu từ văn hóa giáo
dục.
Trà
Mi: Về yếu tố môi trường sống, ông nghĩ sao? Có người cho rằng nâng cao giáo dục
văn hóa mà môi trường sống xung quanh không được cải thiện cũng thế thôi. Sống giữa
những bon chen, chà đạp, chụp giựt, mình có giáo dục văn hóa tới đâu cũng khó
có thể giữ mình. Phải chăng yếu tố môi trường sống cũng có ảnh hưởng rất mạnh đối
với văn hóa?
TS
Nhã: Vâng, đa số thiếu giáo dục mà tăng nhiều thì làm ảnh hưởng tới môi trường sống.
Đạo đức đang xuống cấp, nhưng tôi tin rồi sẽ có lúc phục dựng hoặc phát triển lại
vì đó là quy luật của lịch sử.
Trà
Mi: Tiến sĩ nhìn thấy sự phục hưng sớm muộn ra sao?
TS
Nhã: Khó có thể nói được tương lai ra sao. Nếu những nhà giáo dục họ bình tĩnh,
không bó tay như hiện nay thì mọi chuyện sẽ khác.
Trà
Mi: Một nền văn hóa và một xã hội ‘mất phương hướng’ trở nên hỗn độn và thui chột.
Lỗi này do đâu?
TS
Nhã: Có người nói đây là ‘lỗi của hệ thống.’ Dĩ nhiên, bất cứ thời kỳ nào trong
lịch sử Việt Nam thì chính quyền cũng có vai trò quan trọng. Nhưng, theo tôi, mỗi
người dân đều có trách nhiệm. Từ già tới trẻ đều có trách nhiệm thì mọi chuyện
sẽ khác đi, nhưng bây giờ người ta không quan tâm điều đó.
Trà
Mi: Có thắc mắc rằng những thời trước không thấy tệ như vậy, phải chăng thời đại
xã hội chủ nghĩa đã tạo ra những đặc điểm như thế cho người Việt ngày nay?
TS
Nhã: Không thể nói chủ nghĩa nọ chủ nghĩa kia có trách nhiệm. Nhà cầm quyền phải
có trách nhiệm, tất cả các giới phải có trách nhiệm, mà giờ thì cảm thấy người ta
không có trách nhiệm. Đó, căn gốc nằm ở ‘hệ thống’. Từ cá nhân cho tới cộng đồng,
mọi người đều cảm thấy không phải trách nhiệm của mình.
Trà
Mi: Người ta lập luận rằng trong một xã hội mà sự cướp đoạt lên ngôi cộng với sự
mất niềm tin vào luật pháp thì mọi người phải tranh giành chụp giựt, đạp lên nhau
để tồn tại, nếu không, sẽ bị thua thiệt. Nếu xã hội không tạo ra hoàn cảnh như
thế, nếu thời đại không đưa ra những khốn khó như thế thì chắc con người sẽ tốt
đẹp hơn, cư xử tử tế hơn?
TS
Nhã: Tôi nghĩ vậy. Mỗi thời một khác, nhưng những căn bản để mà giữ thì hiện
nay mình đã mất cả, mất căn bản của truyền thống.
Trà
Mi: Điều này xuất phát điểm từ đâu, từ bao giờ trong xã hội Việt Nam?
TS
Nhã: Thời đổi mới, thời chiến tranh và thời nay hoàn toàn khác. Thời chiến
tranh người ta tập trung vào vấn đề đấu tranh, hy sinh. Còn bây giờ người ta lo
hưởng thụ thôi mà. Về mặt đạo đức, con người thời chiến tranh và thời nay khác
nhau nhiều lắm, cả miền Nam lẫn miền Bắc.
Trà
Mi: Giải pháp nào cho thực trạng văn hóa hiện nay?
TS
Nhã: Chính quyền, người có chức có quyền, những người có trách nhiệm phải làm gương
trước tiên. Theo tôi, khi mọi việc đến tận cùng thì phải biến chuyển thôi.
Trà
Mi: Nhưng liệu có nên chờ mọi việc tự biến chuyển khi đến tận cùng hay không?
TS
Nhã: Vấn đề hiện nay là giáo dục. Nếu nhà nước và tất cả các giới quan tâm đến giáo
dục thì sẽ khác.
Trà
Mi: Những người quản lý đổ lỗi rằng đây là hệ quả của kinh tế thị trường…
TS
Nhã: Hiện nay hầu hết các nước đều kinh tế thị trường nhưng họ như thế nào thì mọi
người biết rồi.
Trà
Mi: Theo ông, giáo dục phải cải thiện, nhưng cụ thể phải cải thiện thế nào? Môi
trường sư phạm Việt Nam hiện có giáo dục ý thức công dân từ cấp tiểu học lên tới
đại học, theo ông, vì sao không hiệu quả?
TS
Nhã: Tôi từng lo giáo dục nhiều thời, tôi biết mà. Hiện nay người ta quan tâm đến
điểm số, thành tích thi đua, không thực chất. Bây giờ chỉ cần 2 điều. Một là không
được nói dối, bởi vì gian dối thì chất lượng không cao. Bây giờ giáo dục phải
làm sao không được nói dối nữa. Thứ hai, phải cư xử với nhau cho tử tế. Chỉ cần
thay đổi hai điều đó thôi, mà tôi đã nói với rất nhiều người, ai cũng bảo là khó
quá. Bây giờ nếu mình có một hệ thống chính trị rất minh bạch, trung thực thì
chất lượng sẽ cao thôi. Lỗi hệ thống!
Trà
Mi: Xin chân thành cảm ơn tiến sĩ Nguyễn Nhã đã dành cho Tạp chí Thanh niên VOA
cuộc trao đổi hôm nay.
__._,_.___
Posted by: 8406news <
